GRAFFITI ZINES

GRAFFITI ZINES

Een ‘zine’ (afkorting van fanzine en magazine) is een gefotokopieerde publicatie op kleine schaal, vaak gericht op een minderheidspubliek. Fotokopie en print blijven de populairste media voor zines en meestal worden ze in lage oplage verspreid. De inhoud van zines is vaak provocatief van aard en bevat elementen die niet in de massamedia terug te vinden zijn. Lees de gastblog van de Dutch Graffiti Library.

Dat graffiti een onderwerp is waar vele zines over gemaakt zijn ligt dan ook voor de hand. In de graffiti scene wordt de in Amerika door David Schmidlapp geproduceerde ‘IGTimes’ gezien als één van de eerste en meest invloedrijke zines ter wereld. In 1985 verscheen de eerste uitgave en in 1994 met #15 de laatste. De ‘IGTimes’ focus ligt op de New Yorkse subway graffitischrijvers met af en toe beeldmateriaal uit Europa, Australië of Los Angeles.

Koecrandt
Wat veel (internationale) graffiti schrijvers niet weten is dat er in 1978 in Amsterdam al serieuze graffiti zines werden gemaakt. Diana Ozon produceerde samen met Hugo Kaagman de ‘Koecrandt’. Een van origine punk-fanzine zoals deze aan het eind van de jaren zeventig in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten verschenen. Dr. Rat wordt ook een medewerker van de ‘Koecrandt’ en dit vergroot de graffiti-inbreng. In 1984 houdt de ‘Koecrandt’ op te bestaan.

Free Style magazine
In april 1987 wordt in Nederland ‘Free Style magazine’ gelanceerd. Een A4 naar A5 gevouwen zine gekenmerkt door de lichtblauwe omslag. Er verschijnen in de periode 1987 – 1990 maar liefst 32 uitgaves. In november 1989 wordt met de productie van #20 het kenmerkende A5 formaat losgelaten en verschijnt het voortaan op A4. ‘Free Style’ wordt gezien als het eerste Nederlandse zine volledig gericht op graffiti. Het brengt veel schrijvers met elkaar in contact en zorgt voor een mooi overzicht van schetsen en foto’s.

Bomber Megazine
Het bekendste en langst lopende Nederlandse graffiti zine is ‘Bomber Megazine’. De eerste uitgave verschijnt in de vorm van een nulnummer eind 1987. In 2013 houdt editor en oprichter “Bomber Johan” het voor gezien, na tientallen uitgaves van gekopieerd A4 tot luxe gedrukte glossy, ontelbare foto’s en interviews later en van lokaal verspreid ‘blaadje’ uitgegroeid tot wereldwijd gerespecteerd magazine. Er is een wezenlijke bijdrage aan de graffiti scene door dit magazine geleverd.

Diverse zines
In navolging van ‘Bomber’ en ‘Free Style’ verschijnen er in 1989 meer: ‘Virus Magazine’ uit Eindhoven en ‘Nowskool’ uit Rotterdam. Ook in de rest van Europa worden eind jaren tachtig heel veel graffiti zines gemaakt, ieder land heeft wel zijn eigen zine.

Zulu Letter
Zelf ben ik sinds 1986 actief verzamelaar van graffiti items, fotograaf en zeer actief graffiti zine verzamelaar. In mijn beleving was tot voor kort de ‘Free Style’ het eerste echte Europese graffiti zine. Tot ik er nog geen jaar geleden door een Belgische verzamelaar op werd geattendeerd dat er in Parijs in begin 1986 al een echt graffiti zine werd gemaakt: De ‘Zulu Letter’. Met covers van Bando, Mode en Lokiss zijn het stuk voor stuk juweeltjes. Weer een graffiti zine voor op de “wanted list”.

 

Dit artikel is gepubliceerd op HET HART VAN AMSTERDAM
Door: Dutch Graffiti Library op 14 september 2015 in relatie tot de tentoonstelling Graffiti. New York Meets the Dam*

Vanaf 18 september 2015 tot 24 januari 2016 presenteerde het Amsterdam Museum ‘Graffiti. New York meets the Dam’. Voor het eerst in Nederland was er een tentoonstelling te zien die compleet was gewijd aan New Yorkse en Amsterdamse graffiti uit de jaren ’70 en ’80.